Gramatyka

For czy since? Kiedy używać for, a kiedy since, w gotowych zdaniach

Po polsku mówisz „od” i sprawa załatwiona: od pięciu lat, od poniedziałku, od dziecka. Po angielsku to „od” rozjeżdża się na dwa słowa i dlatego for i since mylą się prawie każdemu, kto uczy się angielskiego.

Zasada mieści się w jednym zdaniu. For mówi, jak długo coś trwa. Since mówi, od kiedy. Reszta to przykłady i kilka pułapek, w które wpadają Polacy. Tłumaczenia są schowane: najpierw posłuchaj zdania, potem dotknij go albo włącz „Pokaż tłumaczenia”.

Spis treści

For: jak długo ⏳
Since: od kiedy 📍
Dlaczego z for i since prawie zawsze jest Present Perfect 🔁
Ago i during: dwa słowa, które mieszają się z for 🧭
Pięć błędów, które słychać od razu 🚧
Pytania, które padają najczęściej
Kluczowe wnioski

Ktoś pyta Cię na imprezie, jak długo mieszkasz w mieście. Możesz powiedzieć I’ve lived here for five years albo I’ve lived here since 2021. Ta sama informacja, tylko raz liczysz lata, a raz podajesz moment startu.

For: jak długo ⏳

Po for podajesz okres: ile minut, dni, lat. Zadaj sobie pytanie „jak długo?”. Jeśli odpowiedź brzmi „pięć lat”, „dwa tygodnie”, „godzinę”, bierzesz for.

I’ve worked here for three years. Pracuję tu od trzech lat.
We’ve been waiting for twenty minutes. Czekamy od dwudziestu minut.
She’s been sick for a week. Jest chora od tygodnia.
I haven’t seen him for ages. Nie widziałem go od wieków.
They’ve been together for a long time. Są razem od dawna.

Since: od kiedy 📍

Po since podajesz punkt startu: dzień, miesiąc, rok, godzinę, wydarzenie. Pytanie kontrolne to „od kiedy?”. Odpowiedź „od poniedziałku”, „od 2019”, „od ślubu” oznacza since. Po since może też stać całe zdanie w Past Simple, wtedy mówisz, od jakiego momentu w życiu coś trwa.

I’ve known Kate since 2019. Znam Kate od 2019 roku.
He’s been here since Monday. Jest tu od poniedziałku.
We’ve lived in this apartment since our wedding. Mieszkamy w tym mieszkaniu od naszego ślubu.
I haven’t eaten since breakfast. Nie jadłem od śniadania.
She’s wanted to be a nurse since she was a kid. Od dziecka chce być pielęgniarką.

Dlaczego z for i since prawie zawsze jest Present Perfect 🔁

Kiedy coś zaczęło się w przeszłości i trwa do dziś, po polsku mówisz w czasie teraźniejszym: „mieszkam tu od pięciu lat”. Po angielsku w tej sytuacji bierzesz Present Perfect: I’ve lived here for five years. Gdy chcesz podkreślić, że czynność trwa bez przerwy, sięgasz po Present Perfect Continuous: I’ve been waiting for an hour.

Z since prawie zawsze idzie Present Perfect, bo since łączy moment w przeszłości z teraz. For jest bardziej elastyczne i pasuje do każdego czasu, bo po prostu mówi o długości.

I lived in Berlin for two years. Mieszkałem w Berlinie dwa lata. (Już tam nie mieszkam.)
I’ve lived in Berlin for two years. Mieszkam w Berlinie od dwóch lat. (Dalej tam mieszkam.)
I’m going to stay for a week. Zostanę na tydzień.
I usually run for half an hour. Zwykle biegam przez pół godziny.

Pierwsze dwa zdania różnią się jednym 've, a znaczą coś innego. Bez 've historia jest zamknięta, z 've trwa dalej.

Ago i during: dwa słowa, które mieszają się z for 🧭

Ago znaczy „temu” i stoi po okresie: two years ago, a minute ago. Mówi o zamkniętym momencie, więc idzie z Past Simple: I moved here two years ago. Porównaj z I’ve lived here for two years. Oba zdania mówią o tych samych dwóch latach, tylko z innej strony.

During znaczy „w trakcie” i stoi przed nazwą czegoś, co trwało: during the meeting, during the summer. Odpowiada na pytanie „kiedy?”. For odpowiada na pytanie „jak długo?”. Dlatego mówisz I fell asleep during the movie, ale I slept for two hours.

Pięć błędów, które słychać od razu 🚧

Źle: „I live here since 2015.” Po polsku czas teraźniejszy, po angielsku nie. Poprawnie: I’ve lived here since 2015.
Źle: „Since three years.” Trzy lata to okres, nie punkt startu. Poprawnie: for three years.
Źle: „From 2015.” „Od 2015” w znaczeniu „do dziś” to since. From pasuje do zakresu z końcem: from 2015 to 2018.
Źle: „For three years ago.” Ago już mówi „temu”, for jest zbędne. Poprawnie: three years ago.
Źle: „How long do you live here?” Pytanie o to, co trwa do dziś, też idzie w Present Perfect: How long have you lived here?

I’ve had this phone ___ two years.

for
since
ago

Dwa lata to okres, więc for.

She’s worked here ___ March.

for
since
from

Marzec to moment startu, więc since.

We met ten years ___.

for
since
ago

„Dziesięć lat temu” to ago i Past Simple.

I haven’t slept well ___ the baby was born.

for
since
during

Po since może stać całe zdanie: od kiedy urodziło się dziecko.

He called me ___ the meeting.

for
since
during

W trakcie spotkania, czyli during.

Powiedz, że znasz Toma od dziecka.

I’ve known Tom since I was a kid.

Chcesz więcej zdań? W strefie nauki są ćwiczenia z since, for i ago: 49 zadań z odpowiedziami, nagraniami i kartą pracy PDF do druku.

Pytania, które padają najczęściej

Jaka jest różnica między for a since?

For mówi, jak długo coś trwa: for five years. Since mówi, od kiedy: since 2020. Najprościej sprawdzić pytaniem: „jak długo?” to for, „od kiedy?” to since.

Czy for i since zawsze idą z Present Perfect?

Since prawie zawsze, bo łączy przeszłość z teraźniejszością. For pasuje do każdego czasu: I lived there for two years, I’ll stay for a week. Present Perfect bierzesz wtedy, gdy coś trwa do dziś.

Czy można powiedzieć „since 3 years”?

Nie. Trzy lata to okres, więc mówisz for three years. Since potrzebuje konkretnego momentu: roku, dnia, wydarzenia.

Czym różni się for od ago?

For mówi o długości, ago o tym, jak dawno coś się stało. I’ve worked here for a year (pracuję od roku) i I started a year ago (zacząłem rok temu).

Kluczowe wnioski

For + okres: for two weeks. Since + moment startu: since Monday.
Polskie „od” to raz for, raz since. Zapytaj siebie: jak długo czy od kiedy?
To, co trwa do dziś, mówisz w Present Perfect: I’ve lived here for five years.
Ago to „temu” i idzie z Past Simple. During to „w trakcie”.